Bazı çocuklar gün içinde sürekli koltuğa çıkmak, yataktan atlamak, minderlerin üzerine zıplamak veya evin içinde kendilerine yeni hareket yolları bulmak ister. Ebeveyn açısından bakıldığında bu durum bazen yorucu olabilir; ancak çocuğun hareket etme isteğini tamamen durdurmaya çalışmak yerine evde daha kontrollü bir hareket alanı oluşturmak günlük yaşamı kolaylaştırabilir.
“Çocuğum sürekli zıplıyor, ne yapmalıyım?” diye düşünüyorsanız ilk adım çocuğun hareket etmesine izin verilecek alan ile mobilyaların bulunduğu günlük yaşam alanını birbirinden mümkün olduğunca ayırmaktır.
Zıplama, yuvarlanma, denge ve benzeri hareketler için hazırlanmış sade bir köşe; çocuğun hareket ihtiyacını yönlendirebileceği belirli bir alan oluşturabilir.
Bu alanın genel planını daha ayrıntılı görmek isterseniz Evde Çocuklar İçin Hareket Alanı Nasıl Oluşturulur? yazısı da bu konuya iyi bir temel oluşturur.
Çocuklar Neden Sürekli Zıplamak İster?
Zıplamak çocuklar için yalnızca enerjiyi boşaltmanın bir yolu değildir. Aynı zamanda bedenlerini farklı şekillerde kullanmayı denedikleri hareketlerden biridir.
Bazı çocuklar;
- Yükseklik farklarını denemekten,
- Minderlerin üzerine çıkıp inmekten,
- Ayaklarını yerden kesmekten,
- Tekrar eden hareketlerden,
- Parkur ve engel oyunlarından
özellikle hoşlanabilir.
Bu nedenle evde sürekli “zıplama” davranışı görmek her zaman ayrı bir oyuncak ihtiyacı olduğu anlamına gelmez. Bazen çocuğun sadece hareket edebileceği açık bir alana ihtiyacı olabilir.
Çocukların neden bu kadar fazla hareket etmek istediğini daha geniş açıdan ele aldığımız Çocuklar Neden Hareket Etmeye İhtiyaç Duyar? yazısı bu bölümü tamamlar.
Koltuk ve Yatak Üzerinde Zıplamak Yerine Ayrı Bir Alan Belirleyin
Çocuğun zıplama isteği çoğu zaman koltuk, yatak veya puf gibi evde bulunan yüksek yüzeylere yönelir.
Bunun yerine zemine daha yakın, çevresinde sehpa, masa veya sert mobilya bulunmayan bir hareket köşesi hazırlanabilir.
Çocuğun hangi bölümde aktif oyun oynayabileceğinin belirgin olması, evdeki hareketli oyunların daha düzenli ilerlemesine yardımcı olabilir.
Bu alanın sürekli kurulu kalması da gerekmez. Özellikle küçük evlerde oyun zamanı açılan, sonrasında yeniden toplanan bir düzen tercih edilebilir.
Küçük alanlarda oyun köşesini nasıl planlayabileceğinizi görmek için Küçük Evlerde Çocuklar İçin Oyun Alanı Nasıl Oluşturulur? yazısındaki fikirlerden de yararlanabilirsiniz.
Zıplama Oyunları İçin Zemine Ne Serilebilir?
Çocuğun hareket edeceği alan parke veya seramik gibi sert bir yüzeyse zeminde kullanılacak ürün önem kazanır.
Ev içinde zıplama, yuvarlanma, diz üzerinde hareket veya basit parkur aktiviteleri için;
- Kalın oyun minderi
- Katlanabilir oyun minderi
- Katlanabilir oyun matı
- Süngerli oyun minderi
- Tumbling mat
- Çocuk jimnastik minderi
gibi seçenekler değerlendirilebilir.
Katlanabilir sünger minder, tamamen açıldığında geniş bir hareket zemini oluşturabilir; kullanılmadığında ise tekrar katlanarak alanın başka amaçlarla kullanılmasına imkan verebilir.
Balküpü Studio katlanabilir oyun minderlerinde bulunan 4 cm kalınlık ve 28 DNS sünger, çocukların günlük hareket ve oyun aktivitelerinde kullanılabilecek destekleyici bir yüzey oluşturur.
Kalınlık ve sünger yapısının neden önemli olduğunu daha ayrıntılı değerlendirmek için Evde Hareketli Oyunlar İçin Kalın Minder Gerekli mi? yazısına da göz atabilirsiniz.
Zıplamak İçin Çok Yüksek Bir Yüzey Gerekmiyor
Çocukların zıplama oyunlarının mutlaka yüksek bir yerden atlama şeklinde olması gerekmez.
Daha düşük seviyeli oyunlar hazırlanabilir. Örneğin çocuk;
- Minderin bir bölümünden diğerine geçebilir,
- Belirlenmiş renklerin üzerine sıçrayabilir,
- İki ayağıyla küçük sıçramalar yapabilir,
- Çizginin bir tarafından diğerine geçebilir,
- Birkaç hareketten oluşan kısa parkurlar tamamlayabilir.
Bu tür zemine yakın zıplama oyunları, koltuk veya yatak gibi yüksek mobilyalardan atlama alışkanlığına alternatif oluşturabilir.
Katlanabilir Minderle Zıplama Oyunu Nasıl Kurulabilir?
Katlanabilir oyun minderinin en kullanışlı taraflarından biri, oyun senaryosuna göre farklı biçimlerde düzenlenebilmesidir.
Tamamen açık hâlde kullanıldığında çocuk için belirgin bir hareket yüzeyi oluşturur.
Minderin bölümleri oyun içinde farklı noktalar olarak kullanılabilir:
Renk veya Bölge Atlama
Çocuk minderin bir bölümünden diğerine geçer.
Başla ve Dur Oyunu
Belirli bir noktadan başlar, komut geldiğinde olduğu yerde durur.
Küçük Parkur
Zıplama, çömelme, yürüme ve yuvarlanma gibi birkaç hareket sırayla yapılır.
Oyuncağa Ulaşma
Oyuncak minderin farklı bir bölümüne yerleştirilir ve çocuk belirlenen hareketle ulaşmaya çalışır.
Bu şekilde tek bir oyun minderi, aynı zıplama hareketini sürekli tekrar etmek yerine farklı oyunların parçası hâline gelebilir.
Katlanabilir minderle farklı aktivite senaryoları için Katlanabilir Oyun Minderi ile Evde Hareket ve Aktivite Oyunları yazısını da inceleyebilirsiniz.
Zıplama İsteğini Mini Parkura Dönüştürün
Çocuğun sürekli zıplamak istemesi, hareket parkuru hazırlamak için güzel bir başlangıç noktası olabilir.
Örneğin:
- Minderin başlangıç noktasında iki küçük sıçrama yap.
- Yastığın çevresinden dolaş.
- Çizginin üzerinde yürü.
- Minderin diğer ucunda çömel.
- Bir oyuncağı al.
- Başlangıca geri dön.
Çocuğun yaşı ilerledikçe parkura yeni görevler eklenebilir.
Burada amaç daha yükseğe veya daha uzağa atlamasını sağlamak değil, farklı hareketleri tek oyun içinde birleştirmektir.
Bu fikri geliştirmek isterseniz Evde Mini Engel Parkuru Nasıl Hazırlanır? yazısındaki parkur örnekleri de kullanılabilir.
Sadece Zıplama Değil, Farklı Hareketler de Ekleyin
Aynı hareketi uzun süre tekrarlamak yerine oyun sırasında farklı hareketlere geçmek alanı daha çeşitli hâle getirebilir.
Zıplama oyunlarının arasına;
- Yuvarlanma,
- Eğilip kalkma,
- Denge kurma,
- Sürünme,
- Hayvan yürüyüşleri,
- Basit esneme hareketleri,
- Minder üzerinde yürüme
eklenebilir.
Böylece çocuk hareket alanı, yalnızca zıplama için kullanılan bir köşe olmaktan çıkar.
Dengeyi oyuna daha fazla katmak isterseniz Çocuklar İçin Evde Denge Parkuru Nasıl Kurulur? yazısından farklı görev fikirleri alabilirsiniz.
Evde Zıplama Alanı Hazırlarken Çevrede Nelere Dikkat Edilmeli?
Hareketli oyunlarda zeminin yumuşak olması tek başına yeterli değildir. Minderin çevresi de açık olmalıdır.
Alan hazırlanırken:
- Sehpa ve masa gibi sert mobilyalardan mesafe bırakılabilir.
- Keskin köşeli eşyalar yakın çevreden kaldırılabilir.
- Zeminde kayabilecek oyuncak veya küçük ürünler bırakılmamalıdır.
- Minder hareket alanını tamamen kapatmayacak şekilde yerleştirilmelidir.
- Çocuğun yaşına ve becerisine uygun hareketler seçilmelidir.
- Daha hareketli oyunlarda yetişkin gözetimi sağlanmalıdır.
Özellikle takla, yüksekten atlama veya çocuğun henüz rahat yapamadığı hareketlerde minder kullanılması tek başına güvenliği garanti etmez.
Oyun alanının çevresini daha ayrıntılı planlamak için eski yazılarımızdan Çocuklar İçin Güvenli Oyun Alanı Oluşturmanın Püf Noktaları da bu bölümü tamamlar.
Küçük Evde Zıplamak İsteyen Çocuk İçin Ne Yapılabilir?
Küçük bir evde sabit bir jimnastik alanı oluşturmak çoğu zaman mümkün değildir. Ancak gün içinde kullanılan boş bir alan geçici olarak hareket köşesine dönüştürülebilir.
Örneğin salonun ortasındaki boşluk oyun sırasında kullanılabilir. Katlanabilir yer minderi açılarak hareket alanı oluşturulur, oyun bittikten sonra tekrar katlanır.
Bu sayede çocuk için hareket alanı hazırlamak, evin bir bölümünü sürekli oyun ekipmanlarına ayırmak anlamına gelmez.
Katlanabilir minder daha sonra çocuk koltuğu, yere yakın oturma alanı veya kitap okuma köşesi olarak da değerlendirilebilir.
Bu kullanım biçimi, daha önce yazdığımız Çocuğum İçin Yere Yakın Oturma Alanı Nasıl Oluşturabilirim? yazısıyla da doğal biçimde bağlantılıdır.
Hareket Minderi Seçerken Kalınlık Neden Önemlidir?
Zıplama veya hareket oyunları için minder arayan ebeveynlerin sık düşündüğü konulardan biri oyun minderi kaç cm olmalı? sorusudur.
Kalınlık tek başına minder kalitesini belirlemez. İçerisindeki süngerin yoğunluğu, minder yüzeyinin dengesi ve ürünün kullanım amacı da önemlidir.
Örneğin 4 cm kalınlığında oyun minderi, günlük hareket ve yer oyunlarında sert zemin ile çocuk arasında belirgin bir yüzey oluşturabilir.
Ancak yalnızca “kalın” kelimesine bakmak yerine sünger yoğunluğu da değerlendirilmelidir. 28 DNS sünger gibi teknik bilgiler, minderin yapısı hakkında daha fazla fikir verir.
Bu konuda seçim yaparken Bebeğim İçin Kalın Bir Yer Minderi Nasıl Seçebilirim? yazısındaki kalınlık ve kullanım kriterleri de yardımcı olabilir.
Kılıfın Çıkarılabilir Olması Neden Kullanışlıdır?
Hareket alanları yalnızca zıplama için kullanılmaz. Çocuk aynı minder üzerinde atıştırabilir, boya yapabilir, oyuncaklarıyla oynayabilir veya dinlenebilir.
Bu nedenle çıkarılabilir fermuarlı kılıf günlük kullanımda önemli bir avantaj sağlar.
Su itici ve leke tutmayan kumaş, küçük dökülmelerin temizlenmesini kolaylaştırabilir. Kılıfın gerektiğinde çıkarılıp makinede yıkanabilmesi de hareket alanını uzun süre kullanmayı daha pratik hâle getirir.
Bakım tarafında daha ayrıntılı bilgi için Katlanabilir Oyun Minderi Temizliği Nasıl Yapılır? ve Su İtici Leke Tutmaz Oyun Minderi Neden Avantajlıdır? yazılarına da geçebilirsiniz.
Çocuğun Zıplama Alanı Gün İçinde Başka Ne İçin Kullanılabilir?
Aktif oyun sona erdiğinde aynı alanı kaldırmak zorunda değilsiniz.
Katlanabilir minder;
- Kitap okuma köşesi,
- Yerde oturma alanı,
- Sessiz oyun bölümü,
- Blok oyunları için zemin,
- Dinlenme alanı
olarak kullanılabilir.
Sabah hareket köşesi olan bölüm, öğleden sonra sakin oyun alanına dönüşebilir.
Bu çok amaçlı kullanım özellikle salon ve çocuk odası gibi aynı metrekarenin farklı ihtiyaçlara ayrıldığı evlerde avantajlıdır.
Katlanabilir minderin farklı dönemlerde nasıl değerlendirilebildiğini görmek için Katlanabilir Oyun Minderi Neden Uzun Süre Kullanılabilir? yazısı da uygun bir devam bağlantısıdır.
Çocuk Sürekli Daha Yükseğe Çıkmak İstiyorsa Ne Yapılabilir?
Bazı çocuklar yalnızca zıplamak değil, önce bir yere çıkmak ve ardından aşağı inmek isteyebilir.
Bu durumda oyun alanında yüksek mobilyaları kullanmak yerine zemine daha yakın aktiviteler tercih edilebilir.
Katlanabilir minderin oyun senaryosu içinde farklı şekillerde kullanılması mümkün olsa da yapılacak düzenleme çocuğun yaşına ve becerisine uygun olmalıdır. Dengesiz veya yüksek yapılar oluşturmaktan kaçınılmalıdır.
Amaç çocuğun “daha yükseğe çıkmasını” teşvik etmek değil, hareket etme isteğini daha kontrollü bir oyun alanına taşımaktır.
Zıplama İsteğini Yasaklamak Yerine Oyuna Dönüştürmek
Evde sürekli “zıplama”, “koşma”, “koltuğa çıkma” uyarıları yapmak hem ebeveyn hem çocuk için yorucu olabilir.
Belirli bir alan ve belirli oyun zamanları oluşturmak, çocuğun nerede daha aktif hareket edebileceğini anlamasını kolaylaştırabilir.
Bir gün küçük sıçrama oyunları, başka bir gün denge parkuru, başka bir gün minder üzerinde yuvarlanma hazırlanabilir.
Böylece hareket ihtiyacı, evin her köşesinde kontrolsüzce gerçekleşen bir davranış yerine oyun rutinine dahil edilebilir.
Daha fazla ekransız hareket fikri için eski bloglarımızdan Çocuklar İçin Ekransız Oyun ve Aktivite Fikirleri de bu bölüme güzel bir devam sağlar.
Sonuç
Çocuğun sürekli zıplamak istemesi evin her mobilyasının bir atlama alanına dönüşmesi gerektiği anlamına gelmez. Zemine yakın, çevresi açık ve farklı hareketlere izin veren bir ev içi hareket köşesi oluşturmak daha işlevsel olabilir.
Katlanabilir oyun minderi, süngerli oyun minderi, kalın oyun minderi veya çocuk tumbling matı gibi zeminler zıplama oyunlarının yanında denge, yuvarlanma, parkur ve açık uçlu hareket aktivitelerinde de kullanılabilir.
En kullanışlı düzen ise yalnızca hareket zamanını değil, oyun bittikten sonrasını da düşünendir. Katlanarak oturma alanına dönüşen veya kolayca kaldırılabilen bir minder sayesinde çocuk hareket edebilirken evin günlük kullanım düzeni de korunabilir.
Balküpü Studio Katlanabilir Oyun Matı ve Oyun Minderi Koleksiyonunu inceleyerek evinizde hazırlayacağınız hareket alanına uygun seçenekleri değerlendirebilirsiniz.